RSS

Ο κύκλος του αζώτου και τα κουκιά !!!

05 Απρ

Ένας ειδικός των γεύσεων ,πριν μερικές ημέρες με παρότρυνε να ερευνήσω την σχέση των κουκιών με τον κύκλο του αζώτου.

Είναι πολύ ωραίο να νοιώθεις άνετα με τους ανθρώπους που είσαι καθημερινώς στη δουλειά, χωρίς να πρέπει να ζυγιάζεις τις σκέψεις σου και να μετράς τα λόγια σου. Γίνεται ανταλλαγή ιδεών και σίγουρα εμπλουτίζεις τις γνώσεις σου.

Ο κύκλος του αζώτου λοιπόν ,είναι ο πιο σύνθετος βιογεωχημικός κύκλος.

Το άζωτο, αν και αφθονεί στην ατμόσφαιρα,  (περίπου 78%), δεν μπορεί να απορροφηθεί άμεσα από τα φυτά .

Για τον λόγο αυτό, η δέσμευση του ατμοσφαιρικού αζώτου γίνεται με την βιολογική αζωτοδέσμευση  ή την ατμοσφαιρική αζωτοδέσμευση.

Στη βιολογική αζωτοδέσμευση μετέχουν εξειδικευμένοι μικροοργανισμοί, οι οποίοι έχουν την ικανότητα να προσλαμβάνουν το άζωτο άμεσα από την ατμόσφαιρα. Στους μικροοργανισμούς αυτούς συγκαταλέγονται κυρίως τα βακτήρια του γένους Rhizοbium (αζωτοβακτήρια ή αζωτοδεσμευτικά βακτήρια), αλλά και μερικά είδη φυκών και μυκήτων.

Τα αζωτοδεσμευτικά βακτήρια ζουν συμβιωτικά μαζί με τα ψυχανθή όπως είναι τα κουκιά , στις ρίζες των οποίων σχηματίζουν χαρακτηριστικές διογκώσεις. Η συμβίωση του βακτηρίου και του κουκίου  είναι επωφελής και για τα δύο μέρη, καθώς τα βακτήρια δεσμεύουν το ατμοσφαιρικό άζωτο και το μετατρέπουν σε νιτρικά ιόντα που παραλαμβάνονται από τα κουκιά, ενώ ταυτόχρονα προσλαμβάνουν από τα κουκιά γλυκόζη, την οποία δεν μπορούν να παραγάγουν τα ίδια, καθώς δεν φωτοσυνθέτουν.

Ταυτόχρονα, όμως, με τη βιολογική αζωτοδέσμευση εμπλουτίζεται άμεσα και το έδαφος, γιατί ένα μέρος των νιτρικών ιόντων που έχει παραχθεί από τα βακτήρια απελευθερώνεται σε αυτό.
Η ευνοϊκή επίδραση της καλλιέργειας των κουκιών  στη γονιμότητα του εδάφους είχε γίνει αντιληπτή από τα πανάρχαια χρόνια.

Πράγματι τότε, όπως και τώρα, συνήθιζαν να χρησιμοποιούν την τακτική της αμειψισποράς, δηλαδή την εναλλαγή της καλλιέργειας σιτηρών με την καλλιέργεια των κουκιών, προκειμένου να εμπλουτίζεται το έδαφος με άζωτο και έτσι να αυξάνεται η σοδειά.

Τα κουκιά ανήκουν στο είδος Faba και αποτελούν πολύ καλή και θρεπτική ζωοτροφή.

Δεσμεύουν μεγάλες ποσότητες αζώτου και γι’ αυτό με κανονικές συνθήκες δεν χρειάζονται αζωτούχο λίπανση. Όταν όμως τα κουκιά καλλιεργούνται σε χωράφια που στο έδαφος τους δεν υπάρχουν πολλά αζωτοδεσμευτικά βακτήρια ,τότε στα πρώτα στάδια της ανάπτυξής τους, τα φυτά αντιδρούν σε μικρή προσθήκη (2-3 μονάδες) αζώτου.

Η λίπανση που συνήθως συνιστάται είναι μόνο φωσφορική και όπως έχει αποδειχθεί η ποσότητα των 30 κιλών  λιπάσματος 0-20-0 κατά στρέμμα είναι ικανοποιητική.

Στη φυσική αζωτοδέσμευση, το αέριο άζωτο μέσα από τους κεραυνούς ενώνεται με το υδρογόνο και το οξυγόνο ώστε να παραχθούν αντίστοιχα αμμωνία και νιτρικά ιόντα. Στη συνέχεια, με το νερό της βροχής η αμμωνία και τα νιτρικά ιόντα μεταφέρονται στο έδαφος.

Ο άνθρωπος παρεμβαίνει στον κύκλο του αζώτου με διάφορες δραστηριότητες . Επειδή όμως το μεγαλύτερο ποσοστό  των αζωτούχων λιπασμάτων με τα οποία λιπαίνονται οι αγροί δεν απορροφάται από τα καλλιεργούμενα φυτά, καταλήγει μέσω των χειμάρρων που δημιουργεί η βροχή στα ποτάμια και από εκεί στις λίμνες και τις θάλασσες.

Η διαδικασία αυτή ονομάζεται απόπλυση και αυξάνει ακόμη περισσότερο τη συγκέντρωση των νιτρικών και φωσφορικών ιόντων στα υδατικά οικοσυστήματα, επιτείνοντας το φαινόμενο του ευτροφισμού.
Στα χερσαία οικοσυστήματα η ανθρώπινη παρέμβαση εκδηλώνεται κυρίως με την απελευθέρωση οξειδίων του αζώτου από τις μηχανές εσωτερικής καύσης των αυτοκινήτων και των εργοστασίων. Τα οξείδια αυτά σχετίζονται με τη φωτοχημική ρύπανση και το φαινόμενο της όξινης βροχής.

by Anna Halkia

 

About these ads
 
Γράψτε ένα σχόλιο

Αναρτήθηκε από τον/την στο Απριλίου 5, 2012 in Κουτσομπολιά του αγρού

 

Ετικέτες: , , , , , ,

Υποβολή απάντησης

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

WordPress.com Logo

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Log Out / Αλλαγή )

Twitter picture

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Log Out / Αλλαγή )

Facebook photo

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Log Out / Αλλαγή )

Google+ photo

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Log Out / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

 
Follow

Get every new post delivered to your Inbox.

%d bloggers like this: